บทเรียนวิชาการอิสลาม ศูนย์อิสลามศึกษามัสยิดดาริสสลาม

วิชา:(قضايا فقهية المعاصرة)

ปัญหาที่เกี่ยวข้องกับประเด็นทางนิติศาสตร์อิสลาม (ฟิกฮ์) ร่วมสมัย

อ.มุบาร็อก  แดงโกเมน

🌸 ประเด็นที่ 11 🌸

เรื่อง: การทำแท้งทารกที่มีความพิการและไม่ปรกติ[1]

قول الله تعالى : ( وَعَسَى أَنْ تَكْرَهُوا شَيْئاً وَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ وَعَسَى أَنْ تُحِبُّوا شَيْئاً وَهُوَ شَرٌّ لَكُمْ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ ) البقرة/216 ، وقول الله تعالى : ( فعَسَى أَنْ تَكْرَهُوا شَيْئاً وَيَجْعَلَ اللَّهُ فِيهِ خَيْراً كَثِيراً ) النساء/19

• ประเด็นปัญหาและหลักฐานในประเด็นนี้.       

         ทารกในครรภ์จะอยู่ในระยะที่อ่อนไหวมากในช่วง 45 วันแรกของชีวิต ซึ่งสามารถได้รับผลกระทบจากปัจจัยภายนอกหรือภายในได้ง่าย ซึ่งอาจทำให้การเจริญเติบโตผิดปกติอย่างรุนแรง หรือหยุดชะงักบางส่วน เช่น การเจริญเติบโตของแขนขาหรืออวัยวะต่าง ๆ อย่างไรก็ตาม นี่ไม่ได้หมายความว่าทารกจะไม่สามารถได้รับผลกระทบในช่วงหลังของการตั้งครรภ์ เพียงแต่โอกาสและความรุนแรงจะน้อยกว่า

• สาเหตุของความพิการในทารกในครรภ์:

แพทย์ได้แบ่งปัจจัยที่อาจส่งผลกระทบต่อชีวิตของทารกในครรภ์ออกเป็น 2 ประเภทหลัก:  1. ปัจจัยภายนอก: เช่น การที่มารดาติดโรคบางชนิดในช่วงสัปดาห์แรก ๆ ของการ

ตั้งครรภ์ เช่น หัดเยอรมัน, การใช้ยาหรือสารเคมีบางชนิดที่ส่งผลต่อการพัฒนาของทารก, การสัมผัสกับสารกัมมันตรังสี เป็นต้น

         2. ปัจจัยภายใน: คือปัจจัยที่มีอยู่ในพันธุกรรมตั้งแต่เริ่มต้น เช่น จากอสุจิหรือลูกไข่ ซึ่งเป็นผลมาจากกรรมพันธุ์ — ประเภทของความผิดปกติแต่กำเนิด: สามารถแบ่งออกได้เป็น 3 กลุ่มหลัก: กลุ่มที่หนึ่ง: ความผิดปกติแต่กำเนิดที่รุนแรงมาก ซึ่งมักทำให้ทารกเสียชีวิตตั้งแต่ระยะแรกของการตั้งครรภ์ และในหลายกรณี (ประมาณ 70% ของกรณีที่มีความพิการ) การตั้งครรภ์จะสิ้นสุดลงเองโดยธรรมชาติ กลุ่มที่สอง: ความผิดปกติที่รุนแรงซึ่งมีผลต่อระบบประสาทและส่วนที่เกี่ยวข้อง, หัวใจและหลอดเลือด, ผนังหน้าท้อง, ระบบทางเดินปัสสาวะ ฯลฯ ความผิดปกติบางชนิดสามารถมองเห็นได้ในขณะที่ทารกยังอยู่ในครรภ์ และจะปรากฏอย่างชัดเจนเมื่อคลอด เช่น การพัฒนากะโหลกศีรษะหรือสมองไม่สมบูรณ์, หลอดลมตีบตัน เป็นต้น บางกรณีทารกอาจเสียชีวิตในครรภ์หรือระหว่างการคลอด และไม่สามารถมีชีวิตอยู่ต่อได้ บางกรณีแม้ทารกจะรอดชีวิต แต่จำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิด และจะมีคุณภาพชีวิตที่จำกัด ต้องพึ่งพาผู้อื่นอย่างต่อเนื่อง กลุ่มที่สาม: ความผิดปกติที่ไม่ถึงขั้นเป็นอันตรายต่อชีวิต ทารกสามารถมีชีวิตอยู่ได้ และบางกรณีสามารถรักษาได้ เช่น ความผิดปกติของเอนไซม์, ภูมิคุ้มกันผิดปกติ, การแข็งตัวของเลือดผิดปกติ, ตาบอดสี, รูรั่วที่หัวใจ, หรือการพัฒนาของสมองที่ล่าช้า (ภาวะปัญญาอ่อน)

• คำถาม: “การทำแท้งทารกที่มีความพิการรุนแรง ซึ่งไม่สามารถรักษาได้ และหาก

คลอดออกมาจะต้องใช้ชีวิตอย่างยากลำบากโดยต้องพึ่งพาผู้อื่นตลอดเวลา ถือว่าอนุญาตตามหลักศาสนาอิสลามหรือไม่…?

• ข้อวินิจฉัยทางศาสนา (حكم المسألة)

         ในประเด็นนี้มี 2 กรณี:

1. กรณีแรก: หลังจากครบ 120 วัน (หลังการเป่าวิญญาณเข้าสู่ทารก)

นักวิชาการศาสนา มีความเห็นตรงกันว่า ห้ามทำแท้งทารกที่มีความพิการรุนแรงใน

กรณีนี้ หลังจากครรภ์ครบ 120 วัน (ซึ่งเป็นช่วงที่มีการวิญญาณเข้าสู่ทารก) เว้นแต่จะมีอันตรายต่อชีวิตของมารดา ซึ่งในกรณีนี้ การยุติการตั้งครรภ์เป็นการเลือกผลเสียที่น้อยกว่าจากสองทางเลือก

         สาเหตุที่ห้าม: เพราะหลังจากเป่าวิญญานแล้ว ทารกนับว่าเป็น “ชีวิตหนึ่ง” ที่ต้องได้รับการคุ้มครอง ไม่ว่าจะมีความสมบูรณ์หรือมีความบกพร่องก็ตาม และไม่ว่าจะมีโอกาสหายหรือไม่ เนื่องจากเป็นกำหนดและประสงค์ของอัลลอฮ์  ซึ่งเราอาจไม่อาจเข้าใจได้ทั้งหมด

• กรณีที่สอง: ก่อนครบ 120 วัน (ก่อนการเป่าวิญญาณ)

นักนิติศาสตร์อิสลามมี ความเห็นต่างกัน ในกรณีนี้:

ความเห็นแรก: อนุญาตให้ทำแท้งได้ หากพิสูจน์ได้แน่ชัดว่า ทารกมีความพิการรุนแรง โดยปราศจากข้อสงสัย ผ่านคณะกรรมการแพทย์ที่เชื่อถือได้

เหตุผล: เพราะชีวิตของทารกจะเต็มไปด้วยความยากลำบาก, สร้างความทุกข์ใจให้แก่ครอบครัว, และเป็นภาระต่อสังคมในแง่ของค่าใช้จ่ายและการดูแลระยะยาว

ความเห็นที่สอง: ไม่อนุญาตให้ทำแท้ง ไม่ว่าความพิการจะรุนแรงเพียงใดก็ตาม

 เหตุผล: เพราะการคลอดทารกที่มีความพิการถือเป็น บทเรียนและข้อเตือนใจ สำหรับผู้ที่มีร่างกายสมบูรณ์ และแสดงถึงเดชานุภาพของพระเจ้า

• มีผู้ถาม คณะกรรมการถาวร (คณะฟัตวาของซาอุดีอาระเบีย) เกี่ยวกับการทำแท้ง

ในช่วงเดือนที่ห้าของการตั้งครรภ์ หลังจากผลการตรวจด้วยเครื่องอัลตราซาวด์ยืนยันว่า ทารกมีความพิการ โดยไม่มีส่วนบนของกะโหลกศีรษะ

• คำตอบของคณะกรรมการ:

“ไม่อนุญาตให้ทำแท้งเพียงเพราะความพิการที่ระบุไว้ในคำถาม ทั้งนี้เนื่องจากอาจเป็นไปได้

ว่า อัลลอฮ์จะทรงรักษาเด็กให้หายได้ในเวลาที่เหลืออยู่ และเด็กอาจคลอดออกมาอย่างปกติ ซึ่งเคยเกิดขึ้นมาแล้วกับคนจำนวนมาก” (ฟัตวาของคณะกรรมการถาวร (21/440))

• มีผู้ถามอีกว่า มีผู้หญิงคนหนึ่งกำลังตั้งครรภ์ และได้รับการรักษาโรคมะเร็งด้วยการฉาย

รังสี ซึ่งจะมีผลกระทบต่อทารกในครรภ์ ทำให้เด็กพิการหรือผิดรูปได้ แบบนี้อนุญาตให้ทำแท้งหรือไม่…?

• คำตอบของคณะกรรมการ:

“ไม่อนุญาตให้ทำแท้งทารกเพียงเพราะกลัวว่าเด็กจะพิการ แต่ให้ปล่อยเรื่องนี้ให้เป็น

ประสงค์ของอัลลอฮ์และอาจเป็นไปได้ว่าเด็กจะไม่พิการ” (ฟัตวาของคณะกรรมการถาวร 21/249)

• มีผู้ถาม (คณะฟัตวาของซาอุดีอาระเบีย) เกี่ยวกับหญิงคนหนึ่งตั้งครรภ์ในเดือนที่ห้า

และผลอัลตราซาวด์พบความพิการหลายจุดในทารก ซึ่งแพทย์ยืนยันว่าเด็กจะเสียชีวิตหลังคลอด ความพิการที่พบมีดังนี้:

• ความผิดปกติที่กล่องเสียงของหัวใจ
• ความผิดปกติรุนแรงที่ไขสันหลังและกระดูกสันหลัง
• ขนาดศีรษะเล็กมาก
• มีก้อนขนาดใหญ่อยู่ระหว่างศีรษะกับลำตัว ใหญ่กว่าศีรษะ
• ลำไส้อยู่นอกช่องท้อง
• ความพิการของสมอง   คำถามคือ อนุญาตให้ทำแท้งหรือไม่…..?
• คำตอบของคณะกรรมการ:

       “หลังจากที่คณะกรรมการได้พิจารณาคำถามแล้ว ได้ตอบว่า ไม่อนุญาตให้ทำแท้ง ทารก

ในกรณีดังกล่าว เพราะโดยทั่วไปการวินิจฉัยของแพทย์ยังอยู่ในขั้นคาดเดา และโดยหลักแล้ว ทารกในครรภ์ต้องได้รับการเคารพ ไม่ให้ทำแท้ง อีกทั้งอัลลอฮ์ อาจทรงเปลี่ยนแปลงสภาพของทารกให้ดีขึ้นในระยะเวลาที่เหลือ และเด็กอาจคลอดออกมาอย่างปกติ หากสิ่งที่แพทย์กล่าวมานั้นไม่ถูกต้อง ดังนั้นจึงต้องมีความเชื่อมั่นที่ดีต่ออัลลอฮ์ และวิงวอนขอให้พระองค์ทรงรักษาทารกให้หายดี สร้างร่างกายให้สมบูรณ์ และคลอดออกมาอย่างปลอดภัย พ่อแม่ควรมีความยำเกรงต่ออัลลอฮ์ และวิงวอนต่อพระองค์เพื่อขอให้บุตรของพวกเขาหายจากสิ่งชั่วร้ายทั้งปวง และขอให้พวกเขาได้ชื่นใจด้วยการที่บุตรคลอดออกมาอย่างปลอดภัย โดยท่านนบี กล่าวว่า:

“อัลลอฮ์ตรัสว่า: เราจะอยู่ตามที่บ่าวของเราคาดหวังต่อเรา”
(ฟัตวาของคณะกรรมการถาวร (21/250–25

• มีผู้ถาม (คณะฟัตวาของซาอุดีอาระเบีย) ว่า หญิงคนหนึ่งตั้งครรภ์ในเดือนที่ห้า และ

ทารกในครรภ์มีความผิดปกติหลายประการ ซึ่งอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตของมารดาได้ กรณีนี้อนุญาตให้ทำแท้งได้หรือไม่……?

• คำตอบของคณะกรรมการ:

 “หลังจากที่คณะกรรมการได้พิจารณาคำถามแล้ว ได้ตอบว่า: หากความจริงเป็นไปตามที่กล่าว

ไว้ว่า การตั้งครรภ์ต่อไปจนคลอดจะก่อให้เกิดอันตรายต่อชีวิตของมารดา ก็ ไม่เป็นไรที่จะทำแท้ง ก่อนครบกำหนดคลอด เพื่อปกป้องชีวิตของมารดา และเพื่อขจัดอันตรายออกจากเธอ แต่ถ้าจะทำแท้งเพียงเพราะความพิการของทารกเท่านั้น ก็ไม่อนุญาตให้ทำแท้ง”
(ฟัตวาของคณะกรรมการถาวร 21/452)

🔍 คำอธิบายเสริม: ฟัตวานี้แบ่งแยกชัดเจนระหว่าง:กรณี คำวินิจฉัย

– หากการตั้งครรภ์เป็นอันตรายต่อชีวิตแม่ ✅   อนุญาตให้ทำแท้งได้

– หากทารกพิการแต่ไม่ส่งผลอันตรายต่อแม่ ❌  ห้ามทำแท้ง

         * ในการประชุมครั้งที่ 12 ณ มักกะห์ วันที่ 10 กุมภาพันธ์ 1990 ได้ระบุว่า:

         ก่อนครบ 120 วัน หากมีหลักฐานแน่ชัดจากคณะกรรมการแพทย์ที่น่าเชื่อถือว่า “ทารกมีความพิการชัดเจนและไม่สามารถรักษาได้” และ “หากคลอดอาจมีชีวิตที่ทนทุกข์ทรมาน” สามารถทำแท้งได้ตามคำขอของพ่อและแม่  แต่หลังจาก 120 วัน ห้ามทำแท้งโดยเด็ดขาด ยกเว้นมีอันตรายต่อชีวิตมารดาเท่านั้น

[1] الموسوعة الميسرة في القضايا المعاصرة وزارة التعليم العالي جامعة  الإمام محمد بن سعود الاسلامية، مركز التميز البحثي في فقه القضايا المعاصرة.

• Facebook
• Twitter
• Line